Leerlandschap

Een leerlandschap, in de ruimste betekenis van het woord, is iedere
omgeving waarin kinderen een schat aan ervaringen opdoen die aan
hun ontwikkeling bijdragen. Bewust en onbewust leren, gepland en
niet gepland leren lopen door elkaar. Een 'natuurlijk' leerlandschap
kan een straat zijn waar kinderen leren voetballen, waar ze elkaar uitdagen,
de bal afpakken of elkaar passeren met soepele bewegingen. Het kan
een bos zijn waar kinderen aandacht krijgen voor de begroeiing, de dieren
die er leven of de grond waarop ze lopen.
Bij De Educatieve Stad reserveren we de term leerlandschap echter voor
ontworpen leersituaties waarin doelbewust leer- en ontwikkelingsprocessen
op gang worden gebracht.

Voorbeelden

Enkele voorbeelden van ontworpen leerlandschappen zijn: een tocht door de
stad die door leerlingen wordt opgezet, een tuin die wordt ingericht, het
runnen van een eigen winkel door leerlingen, een laboratorium waar echt
onderzoek kan worden gedaan, een techniekspeelwerkplaats, een
constructiewerkplaats, een atelier. Het onderwijs in zo'n leerlandschap is voor
leerlingen en leerkracht als het gaan door een landschap. Vergelijk het met
bergbeklimmers die de top willen bereiken. De uitdaging is helder. Ze hebben
hun route goed voorbereid maar weten toch niet precies wat ze onderweg
tegen zullen komen. Net als zo’n bergtocht kenmerkt zich het leerlandschap
door een uitdaging, een heldere structuur, ontmoetingen met echte dingen
en echte mensen, en een reeks van leerervaringen. De leerkracht is als een
gids door het landschap: deze kent de weg, gaat voor, moedigt aan, helpt mee,
corrigeert waar nodig, en viert aan het eind met de leerlingen het succes.

Ideeën en ondersteuning

Ons werk is erop gericht dat we de leerlandschappen desgewenst samen met
leerkrachten en scholen ontwerpen. De titels van de leerlandschappen op
deze website vormen uitdagende ideeën. Een aantal is in de praktijk van het
(basis)onderwijs verder ontwikkeld en uitgevoerd.

 

 

 

 

De Educatieve Stad ontving in 2000 subsidie van de Commissie Ondernemerschap en Onderwijs (min.E.Z.), om het idee van ondernemend leren in het basisonderwijs verder uit te werken. De leerlandschappen zoals hier beschreven zijn daarvan een van de resultaten.